MÜXBİRLƏRİMİZ BAZARDA ALVER ETDİ

	12 fevral 2012


Onlayn ictimai-siyasi qəzet

Ölkə

MÜXBİRLƏRİMİZ BAZARDA ALVER ETDİ

2010-03-11

İki xanım əməkdaşımız “8-ci kilometr bazarı”nda və “Yaşıl bazar”da üst-üstə 85 manatlıq mal satdılar

Satıcılıq da xüsusi qanun-qaydası, tələbləri, sirləri olan peşədir. Bu peşənin sahibləri hövsələ, halallıq, gülərüzlülük, şirindillilik, xoş görünüş kimi keyfiyyətlərə sahib olmalıdır. Onların ticarəti bu keyfiyyətlərdən çox asılıdır. Dünyanın bir çox ölkələrində satıcıların əksəriyyəti qadınlardır. Elə bizdə də supermarketlərdə, şəhərin mərkəzində yerləşən ticarət mərkəzlərində satıcıların çoxu qadınlardır. Elə ticarət məkanları var ki, satıcı işinə ən gözəl qızları, həm də müsabiqə yolu ilə seçirlər. Amma istər şəhər ətrafı yarmarkalarda, istərsə də dədə-babadan “kolxoz bazarı” kimi tanıdığımız yerlərdə satıcıların əksəriyyəti hər yaşdan olan və müxtəlif görünüşlü kişilərdir. Belə bir inam da var ki, alver kişi işidir.

Biz - “Yeni Müsavat”ın iki xanım əməkdaşı “şeytanın qıçını sındırmaq”, daha çox kişilərin satdığı ərzaq məhsullarını satmaq üçün “kolxoz bazar”larına yollandıq.

“8-ci kilometr bazarı”nda

Əvvəlcə “8-ci kilometr bazarı”na baş çəkirik. İkinci sırada meyvə və çərəz satan bir satıcıdan mallarını satmaq üçün icazə alırıq. Amma satış üçün dayandığımız yerdə heç bir alver olmur. Satış olmamasının səbəbini isə oranın arxa sıra olması ilə izah edirlər. Satıcılar məsləhət görür ki, “alver”imizin daha uğurlu olması üçün ön sıralardakı yerlərin birində dayanaq. Qərara alırıq ki, onlar deyən kimi edək. Birinci sırada meyvə, kartof və soğan satan İsa əminin mallarının satışına öz “töhfəmizi” vermək barədə razılığa gəldik. İsa əminin o qədər də çox malı yox idi. Satış üçün cəmi bir neçə kilo mandarini, bir az kartofu və bir neçə kilo soğanı var idi.
“Allah bazar versin” deyib, başladıq. İlk alıcımız 45 yaşlarında bir qadın idi. Mandarin almaq üçün yaxınlaşmışdı.

- Qızım, mandarinin kilosu neçəyədir?

- Xala, iki manat əlli qəpikdir. Amma iki manata verərik.
Adının Aybəniz olduğunu öyrəndiyimiz xanım iki kilo mandarin alıb getdi.
Biz bazar leksikonunu, əlbəttə, özümüz alıcı olduğumuz vaxtdan bilirdik. İndi karımıza gəlmişdi, işlədirdik. Amma iki gənc və heç də satıcıya oxşamayan xanımın tərəzi dalında durması alıcılar tərəfindən o qədər də normal qarşılanmırdı. Hiss edirdik ki, bizim yerimizdə İsa əmi olsa, onlar düz keçərlər. Amma bizi görən kimi üzümüzə gülərək yaxınlaşır, söhbətə tuta-tuta bir şeylər alırdılar. Həm də təkcə gənc alıcılar yox, yaşlı alıcılar da o cür edirdi.

“Qızım, gülərüzlüyünə görə çox sağ ol”

Aydın baba ahıl alıcılardan idi. O, bir kilo mandarin aldı. Təqaüdünü yenicə almış ağsaqqal nəvələrinə bayram bazarlığı edirdi. Cibindən bir neçə konfet çıxarıb bizə də uzatdı: “Qızım, gülərüzlüyünüzə görə çox sağ olun”.
Satdığımız malın sahibi İsa əmi isə deyirdi ki, insanların bu qədər şey almasının səbəbi bazarda fərqli satıcı görmələridir: “Bazarda qızların meyvə satmasına az-az rast gəlinir”.

Alıcılar qiymətlərdən narazıdır

Meyvə almaq üçün yaxınlaşanlardan hər kəs qiymətlərdən o qədər də razı deyildi. Bir xanım yaxınlaşıb, mandarinin qiymətini soruşdu. İki manata sata biləcəyimizi dedikdə isə bazardakı satıcıların yəqin ki, öyrəşdiyi bir cavab alırıq:
“Bu nə qiymətdir? Biz bazara gəlirik ki, ucuz qiymətə alaq. İki manata buradan yüklənib aparacağımıza, gedib mağazadan alarıq”.
Narazı alıcımızı da gülərüzlə yola salıb alverimizə davam edirik. İndi isə kartof almaq üçün Qabil bəy yaxınlaşır. Mənalı baxışlarla üzümüzə baxıb gülərək:

- Xanım, bu, İran kartofudur?

- Xeyr, təmiz Gədəbəy kartofudur.

- Qiyməti neçəyədir?

- 80 qəpikdir. Amma 10 kilo alsanız 70 qəpikdən verərik.

- Yaxşı, on kilo verin.
Ona on kilo kartof satdıqdan sonra soğan da təklif edirik. Alıcı kilosu bir manatdan beş kilo da soğan alır.
Bununla da “8-ci kilometr bazarı”ndakı ticarətimizi sona çatdırırıq. Sağollaşarkən İsa əmidən öyrənirik ki, bir saatda əlli beş manatlıq mal satmışıq. Bu, onun satıcılıq karyerasında az-az əldə etdiyi nailiyyətdir.

İndi isə “Yaşıl bazar”dayıq

Projemizi “Yaşıl bazar”da davam etdiririk. Bazara girərkən diqqətimizi bazarın böyük bir hissəsini tutan göyərti cəlb edir. Anası ilə birlikdə göyərti satan Qamətə yaxınlaşırıq və ondan göyərtini satmaq üçün icazə alırıq. O da etiraz etmir. Burada da “bazar olsun” deyib başlayırıq satdığımız keşniş, şüyüdü tərifləməyə.

Tarkanla müqayisə olunuruq

“Yaşıl bazar”da göyərti satmağımız ətrafdakı satıcıların diqqətini cəlb edir və mobil telefonlarla şəklimizi çəkməyə başlayırlar. Elə o anda satıcımız Qamət etirazını bildirir:

- Nə olub, niyə çəkirsiz? Elə bil, Tarkan gəlib...
Hər şeyə rəğmən satışımızı davam etdiririk. İlk alıcımız Cəmilə xaladır. Evinə bazarlıq edir. Amma bazardakı qiymətlərdən narazıdır. Çox bahaçılıq olduğunu deyir. Beş dəstə göyərti alıb bazarlığına davam edir.

Satıcılar bizim satışımızdan narazıdır

Qonşuluğumuzdakı satıcılar bizə qarşı dözümsüzlük göstərir, narazı-narazı mızıldanırlar. Onların narazılığının tək səbəbi var - rəqabət. Biz bazara gedəndən sonra alıcılar yalnız bizdən alış-veriş edirlər.
Başqa bir alıcı isə həyat yoldaşı ilə bizə yaxınlaşır. Bir neçə dəstə göyərti istəyir. Şəklinin çəkilməsindən narahat olduğu üçün aldıqlarını qaytarmaq istəyir. Biz də etirazmızı bildiririk ki, satılan mallar geri qaytarılmır. Nəticədə satdıqlarımızın pulunu alırıq.

30 manatlıq alış-veriş etmişik

Yarım saat sonra “Yaşıl bazar”dakı satışımızı sona çatdırırıq. İşimizi bitirdikdən sonra öyrənirik ki, burada yarım saat ərzində otuz manatlıq göy-göyərti satmışıq.

Rekord!

Beləliklə, məlum olur ki, acıdil, kobud, saqqallı kişilərdənsə gənc xanımların satıcılığı, gülərüz və xoş görünüşlü olması daha yaxşı effekt verir. Qoy kişilər bir qədər ağır işdən yapışaraq, yerlərini səliqəli, təmiz xalatda çalışan xanımlara versinlər.

Şahnaz NOVRUZQIZI

1128 dəfə baxılıb