ÖZBƏKBAYCAN DUYĞUSU | Yeni Müsavat

	25 may 2012


Onlayn ictimai-siyasi qəzet

Şahvələd ÇOBANOĞLU

ÖZBƏKBAYCAN DUYĞUSU

Dünən beşiyindən eşiyə çıxmaq haqda hələ fikirləşməyən Metedən başqa qarşıma çıxan bütün kişilər futbol haqqında danışırdı. Çünki axşam dünyanın ən böyük derbi oyunu sayılan “Fənərbaxça”-"Qalatasaray" matçı olacaqdı.

Türkiyədə “derbi” sərt, prinsipial, ədavəti olan intriqalı oyuna deyirlər. Guya digər rəqiblərə uduzmaq olar, amma məhz ONA yox. Sanki azarkeşlərin xəncərinin qaşı dərhal düşər. O, əzəli, əbədi, bağışlanmaz rəqib sayılır. Baxmayaraq ki, elə də ciddi səbəb yoxdur. Sadəcə, böyük klublar arasında belə münasibətlər təbiidir və daha çox gözü kluba sevgisindən kor olan azarkeşlərin azarı, mərəzi kimi ortaya çıxır.
Amma belə qarşıdurmaların ən böyüyünün Türkiyənin bəxtinə düşməsi haradasa bəxtsizlikdir. Toplumu ağuşuna alan ədavət və dözümsüzlük duyğularının tüğyanı baxımından...
Amma neynəyəsən, azarkeşlər futbola o qədər aludə olurlar ki, onlar üçün Braziliya möcüzələr diyarı, ideal bir ölkə sayılır. Halbuki ağlı kəsən heç bir kəs yaşamaq üçün İsveçi qoyub Braziliyaya getməz. Futbol gözəldir, idmanda onun alternativi yoxdur, onu sevirik, lakin o, hər şey demək deyil. Məsələn, bizim ölkənin futbol dərdi var, amma bu o demək deyil ki, bu, böyük dərddir. Bizim ölkənin ictimai dərdlərinin yanında futbol dərdini derbi matçlarında bir-iki parç pivə içməklə yox edə bilərik.
Ölkədə idman yoxdursa, yoxdur, böyük faciə deyil. Ən başlıcası odur ki, idman ölkədəki yüksək səviyyəli sosial həyatın özündən qaynaqlanmalıdır. İnsanın yaxşı həyatının göstəricisi kimi ortaya çıxmalıdır. Uşaqlara və gənclərə yaradılan şəraitin, doğru həyata hazırlığın, təhsilin, istirahətin yüksək səviyyəsindən doğmalıdır. Yoxsa qızları Azərbaycan kimi ölkələrin küçələrində küçük kuklası satan Çinin çox sayda olimpiada medalları kimi gülünc və təzadlı olacaq. Hiyləgər və mənasız şouya çevriləcək. Elə Azərbaycanda olduğu kimi. Bu mövzuya çox toxunulub və nə yaxşı ki, mətbuatımız bu hakimiyyətin idmansevərlik tamaşalarının mahiyyətini açıb və ifşa edə bilib.
Amma bir həqiqəti də bilməyiniz pis olmazdı. Bir halda ki bu günlərdə düşüncələriniz futbolla zəngindir, maraqlı ictimai düşüncələrə yol açan daha bir futbol xəbərinə də diqqət yetirin. Bizim bəyənmədiyimiz Özbəkistan qitə çempionlar liqasının finalına çıxdı. Bu uğura imza atan “Bunedkor” (Daşkənd) klubu qarşıdakı ildə qitə çempionu olmaq iddiasındadır. “Bunedkor” (adın mənası binə, özül qoyan qurucu deməkdir) köhnə “Kuruvçi” (“İnşaatçı”) klubudur, ona milyonlarla sərmayə qoyaraq yeniləyiblər. İndi dünya çempionu Rivaldo bu klubda oynayır, klubu məşhur braziliyalı Ziko çalışdırır. Bu yaxınlara kimi “Bunedkor” Etonu da almaq yolunda idi. Rəsmilərin dediyinə görə, növbəti ildə klubun inkişafı üçün daha 150 milyon dollar sərmayə qoyulacaq. Bir sözlə, vur-çatlasındır.
Amma şəxsən mənim üçün, sadəcə, gülməlidir. Özbəkistandakı həyatı az-çox bilən bir adam üçün bu fakt yalnız acı gülüş doğura bilər. Xalq zillət içindədir, ən adi insan haqları qorunmur, səfalət tüğyan edir, narkomaniya hər yanı bürüyüb, amma diktator İslam Kərimov dünya klubu qurmaq üçün pula pul demir.
Təbii ki, köhnə ulduzlarla yaradılan futbol uğuru müvəqqəti bir şoudur, amma qaniçən İslam Kərimov nə etdiyinin fərqindədir. O bilir ki, özbəklər futbolu sevir, onların içində yatmış köhnə döyüş və çarpışma ruhu asanlıqla futbola keçir. Digər tərəfdən, xalqa verilən bir az çörəyə maraqlı tamaşa əlavə etməyin heç bir ziyanı yoxdur.
Lakin mənim demək istədiyim tamam başqa bir şeydir. Bu illərdə Azərbaycanı Özbəkbaycana çevirən hakimiyyət bizə futbol klubu da qura bilmədi. Bu cəhd də uğursuz oldu. Ünlü braziliyalı Karlos Alberto Torresin Bakıya gəlişi yadınızdadırmı? Oyunun ortasında sərxoş kimi meydançaya girdi. Yəni Fransadan 3 milyona aldığımız olimpiya atının yıxılması kimi bir şey...

***

Məşhur internet lüğətindən bu yazıya uyğun gələnlər:
Futbol dulu (football widow) - futbol matçı günlərində fanat ərini ölmüş kimi hiss edən qadın;
Absurdistan (Absurdistan) - gicbəsər şeylərin tüğyan etdiyi istənilən ölkə.

1084 dəfə baxılıb