DEMAQOGİYA REFERENDUMU | Yeni Müsavat

	25 may 2012


Onlayn ictimai-siyasi qəzet

Şahvələd ÇOBANOĞLU

DEMAQOGİYA REFERENDUMU

Deyirlər bu söz Napoleon Bonaparta məxsusdur: “Demaqogiya demokratiya ilə ən yaxşı mübarizə üsuludur”. Etiraz etməyə yer qalmır, bu ki günümüzün reallığıdır, bizim hakimiyyət demokratiyanın belini qırmaq üçün demaqogiyanı çoxşaxəli vasitəyə çevirib:

- Sən demə, bir nəfərin iki dəfədən çox prezident seçilməsinə qoyulan məhdudiyyət xalqın bacarıqlı prezidenti bir daha seçməsinin qarşısını alırmış. “Yazıq xalqın hüququ tapdanırmış!”
- Konstitusiya dəyişikliyi xalqın öz istəyi ilə həll olunur. Guya o istəməsə, referendumda dəyişikliklərin əleyhinə səs verib öz iradəsini ortaya qoya bilər. “Axı burada nə var ki?!”
Yuxarıların uzun illər istifadə etdiyi demaqogiya üsulları davam edir və gerçəkdə bu referendum onun bir formasıdır - xalqın adını şəxsi və qrup maraqları naminə hallandırmaq, kütlənin hisslərinə uyğun danışaraq onun maraqları üçün çalışmaq görüntüsü yaratmaq. Düzdür, demaqogiyanın ən parlaq üsullarından olan kütləni onun hisslərinə təsir etməklə aldatmaq mərhələsi arxada qalıb. Bu üsul artıq keçməz də, çünki xalq aldadıldığını çoxdan dərk edib. Digər tərəfdən, onu aldatmağa artıq ehtiyac yoxdur, qorxutmaq, çaşdırmaq bəs edir. İndi xalqçı görüntü və xalqçı dəlillər altında istədiyini həyata keçirmək dövrüdür. Bunu da məmnuniyyətlə və çəkinmədən edirlər.
Xalqın özünə gəldikdə isə onun da böyük kəsimi artıq demaqogiyaya qurşanıb. Bir tərəfdən, hakimiyyəti tərifləyirlər ki, o, xalqın maraqları üçün işləyir, digər tərəfdən, özü haqqında “mən xalqam” deyərək atalıq qayğısı istəyirlər. Yəni ay hakimiyyət, sən xalqı sevirsən, xalq isə mənəm və mənə görüm-baxım elə. Bizim ölkədə yaltaqlıq həmişə demaqogiya ilə birlikdə “işləyir”. Əvvəl yalandan tərifləyib bu rejimi xalq hakimiyyəti kimi qələmə verirlər, sonra ondan xalq adına pay-püş alırlar.
Xalq artisti, xalq yazıçısı kimi statuslar da demaqogiyanın bir formasıdır. Onları bəsləmək, razı salmaq xalqa xidmət sayılır. Onlar danışırsa - deməli, xalq danışır; onlar dəstək verirsə - deməli, bu, xalqın dəstəyidir.
“Xalqımızın bu günündə”, “Qarabağ düşmən torpağı altında olarkən”, “düşmənlərimiz baxır” kimi kəlmələr də demaqogiya forması alıb. Halbuki vicdanlı olmaq, Vətən üçün çalışmaq lazımdırsa, bu, Qarabağ düşmən işğalı altında olanda da, qurtulanda da lazımdır.
Demaqogiya yalanın legitimləşməsidir və indi keçirilən referendum da yalanı legitimləşdirməyə yönəlib. Qədim Yunanıstanda sofistlərdən başqa demaqoqlar da vardı. Onlar pullu xidmət göstərir, məhkəmə və yığıncaqlarda çıxış edərək hər hansı mövqeyi, hətta yalanı da sübut etməyə çalışırdılar. Eynən sofistlər kimi. Məsələn, onlar isbat edirdilər ki, 2 ilə 5 bərabərdir. Riyazi sofistika da bu yalan ustalarından ilham alaraq yaranıb. Bizim dövrümüzdə də YAP sözçüləri bu cür ağa qara demək ustalarıdır və buna görə haqq alırlar, buna görə pay alırlar. Onların qədim demaqoqlardan heç bir fərqi yoxdur.

***

Bu sözü isə Yuli Sezarın adına çıxırlar: “Bütün hallarda başqalarının görmək istədiyi adama çevrilməmək mümkün olmur”.
Zor-xoş nə etməyindən, nəyi bacarmağından asılı olmayaraq özünü başqalarına istədiyin kimi göstərməyə nail ola bilməzsən. Çox incə bir sənət olsa da, demaqogiya buna qadir deyil. Gec-tez Yuli Sezarın dediyi olur.

937 dəfə baxılıb