TAPANÇA BAZARI | Yeni Müsavat

	25 may 2012


Onlayn ictimai-siyasi qəzet

Şahvələd ÇOBANOĞLU

TAPANÇA BAZARI

İndi bizim ölkədə tapança yeni status qazanıb. Neft Akademiyasındakı qanlı faciəyə qədər onu az qala silah saymırdılar. Haqqında elə danışırdılar ki, sanki balaca Metenin “Kitay” istehsalı olan oyuncağından söhbət gedir.

Amma hamı da yaxşı bilir ki, bu silahdan ölkədə az deyil. Konkretləşdirib soruşsan, heç kim onun satış yerini bilmir, amma hamı əmindir ki, onu satın almaq mümkündür, təki əlin cibində olsun. Yəqin ki, alanlar elə almağındadır. Almasaydılar, bu silahla törədilən cinayətlər haqqında xəbərləri də aramsız eşitməzdik. Burada “axtaran tapar” hikməti özünü tam doğruldur, axtaran tapır və alır.
İndi oğul istəyir ki, bu istiqamətdə də jurnalist araşdırması aparsın və bu bazarı öyrənsin. Amma o oğul qalmayıb, Azərbaycan hakimiyyəti jurnalistləri elə qorxudub ki, öz ölkəmizin faydaları naminə riskli jurnalist araşdırmasına baş vursan, sənin özünü tapançaya qatıb həbs edərlər. Tapança satan puldan-tapançadan verib birtəhər canını qurtarar, sən isə əlli-ayaqlı gedərsən. Həmkarım Sevinc Telmanqızı nə vaxtsa maraqlı bir məqamı yazmışdı: “Jurnalistdir, amandır, qoyma gəldi!”.
Bizə bu cür münasibət bəsləyən dövlət, cəmiyyət, məmur və insanlar, hətta rütbəsiz yaltaq və sürtüklər başa düşməlidir ki, həmin tapançalardan (həmçinin qeyri-tapançalardan) heç kim sığortalanmayıb. Generallar da, jurnalistlər də, tələbələr də...
Odlu silahların yığılması bizim ölkədə hər il artır. Məsələn, 1995-ci ildə 10.138 qanunsuz silah yığılıbsa, 2005-ci ildə bu göstərici 33.161 olub. Adam bu göstəricilərdən ibarət qrafikə, yaxud cədvələ baxanda sovet dövründə beşillik öhdəliklərin yerinə yetirilməsi təsəvvürə gəlir. Sürətli artım var. Bu silahların yığılması yaxşı haldır. Amma haradan çıxır bu silahlar? Qanunsuz silah ölkəyə necə daxil olur, yaxud ölkə daxilində necə əllərə düşür?
İndi hamı baş sındırır ki, qatil silahı haradan alıb. Bəs başqaları haradan alır? Polis bu silahların yığılmasını fəxrlə elan edəndə niyə düşünmürük ki, bu silahlar ölkədə haradandır? Niyə çoxalır onlar?
Amma bəziləriniz anlayırsınız ki, rüşvətxor, qanunsuz ölkədə hər şey mümkündür. Rəsmi statistikaya görə, son 5 ildə odlu silahdan istifadə edilərək törədilən cinayətlərin sayı təxminən dəyişmir. Cüzi fərqlər var. Deməli, qanunsuz silahlar nə qədər çox yığılsa da onlardan istifadə halları azalmır.
İndi bir şeyi yaxşı-yaxşı düşünək. Bizim şanlı hüquq-mühafizə orqanları eyni tempə sadiq qalaraq yaşadığımız il ərzində 40 min ədəd qanunsuz odlu silahı dövriyyədən yığmalıdır. Dinamika bunu söyləyir. Bu qədər silahın bəlli qismi isə hər cür nankorun əlinə düşə bilər. Axı sahibləri o silahları hörmət-izzətlə polisə təhvil vermək üçün ələ keçirməyiblər!
Bəs nə əcəb bu qədər silahı yığan polis, MTN, prokurorluq qanunsuz silahların bazarını, ölkəyə daxil olma trayektoriyalarını, şəbəkə və bazalarını ələ keçirmir? Kriminal aləmdə silah satışı, silah qaçaqmalçılığı, bu işlə məşğul olan bandalar xüsusi yer tutur və onlarla mübarizə öndə gedir. Bizdə belə mübarizə getsəydi, yığılan silahların sayı artmazdı, üstəlik, onlardan istifadə halları azalardı.
Silahların yığılmasının analizi isə göstərir ki, bizimkilər evi su basandan sonra onu sudan təmizləməklə məşğul olurlar. Hər il yığılan odlu silahları sayı artırsa, deməli, ölkə silah bazarına çevrilir, qanunsuz silah bazarı qalmaqda davam edir.

1423 dəfə baxılıb