İLHAM ƏLİYEVİN ALTERNATİVİ KİMDİR

	09 fevral 2012


Onlayn ictimai-siyasi qəzet

Şahvələd ÇOBANOĞLU

İLHAM ƏLİYEVİN ALTERNATİVİ KİMDİR?

Heydər Əliyev dövründə də bu sual ətrafında müzakirələr gedirdi. Açığı, cəmiyyətdə onun alternativsizliyi barədə arqumentlər daha ciddi, rəylər isə daha çeşidli idi. Bəli, onun gətirdiyi acılar ortada olduğu halda belə onun alternativsizliyinə inananlar vardı. Lakin cəmiyyətdə onun real alternativinin olduğuna da inanan adamlar çox idi.

Ümumiyyətlə, təzadlı və mürəkkəb dövr idi. Geriyə baxdıqda bəzi məqamlar haqda yenidən düşünməli olursan. Bir tərəfdən, özünü Heydər Əliyevə alternativ görən liderlər daha inamlı idi, digər tərəfdən isə bu inam onu əvəzləmək arzularında və cəhdlərində adekvat şəkildə ifadə olunmurdu. Bu, mənim subyektiv fikrim kimi görünə bilər, amma belə idi. Hamı hansısa sonu gözləyirdi. “X günü” ifadəsi, yəni özündə Heydər Əliyevin ömrünün sonuna kimi hakimiyyətdə olacağını ehtiva edən bir “anlayış” məhz müxalifət cinahından ortaya çıxmışdı.
Qəbul etməliyik ki, “X günü” ifadəsi məhz Heydər Əliyevdən sonraya yönəlmiş əməlin keçmişə düşən kölgəsi idi. Tarix isə subyektlər amilini öz gedişində çox asanlıqla əks etdirir. Əksər hallarda siz necə istəyirsiniz, tarix də o cür davam edir. Belə də oldu, Heydər Əliyev sağlığında əvəzlənmədi. Heç sonra da əvəzlənmədi. Hakimiyyətə oğlu gəldi.
İndi isə dövr başqadır. Cəmiyyət kimin alternativ olması barədə ümumiyyətlə düşünmür. Çünki cəmiyyət hakimiyyəti dəyişməyin real yollarını görmür və buna inamı yoxdur. Repressiyalar, basqılar və qorxu öz işini gördü. Bunu da subyektiv fikir kimi qəbul edə bilərsiniz. Amma mən qəti əminəm ki, vəziyyəti məhz real alternativlər üzərindəki düşüncələr dəyişə bilər, xalqın hakimiyyəti dəyişməyin bir yolunun olduğuna inamını dirildə bilər. Bunlar bir-birinə bağlı olan faktorlardır. Üstəlik, yenə də deyirəm, tarix öz obyektiv təmayüllərini istər-istəməz aparsa da ayrı-ayrı subyektlər də bu təmayülləri real dəyişikliklərə çevirməyə öz töhfəsini verməlidir. Hətta bəzən tarix də kömək və imdad istəyir. Tarix bəzən insana möhtac qalır. Tarixin ruzigarı bəzən bircə nəfərin nəfəsi ilə başqa səmtə əsməyə hazırdır.
Yəni sual yenə də qüvvədədir, yeni də soruşmağa məhkumuq: bəs İlham Əliyevin alternativi kimdir?
Bəli, mən də başa düşürəm ki, məsələ təkcə İlham Əliyevdə deyil, həm də onun pulunda, əlində cəmləşən inzibati resurslardadır. Bəziləri bu müqayisəni heç qəbul etməyə də bilər. Bəziləri isə müqayisəni yalnız mənəvi amillərlə aparmağı tələb edəcək. Başa düşməyə nə var ki, az qala hamı deyəcək: bu ölkədə onu əvəz edə biləcək minlərlə adam var. Amma nə deyirsən de, bu sual yenə də ortada qalır: kimdir onun alternativi?
Siyasi liderin ölkəsini sevən ictimaiyyətçidən, digər ictimai fəaldan, fəal vətəndaşdan fərqi odur ki, o, digərlərinə inam verir, öz inamı və iddiası ilə digərlərinə də nümunədir. O, həm də ona görə liderdir ki, başqaları ona inanır. Bu lider həm də özünün alternativ olmasını başqalarına inandırmalı və dəyişikliyin uyğun vaxtda hökmən olacağına əmin etməyi bacarmalıdır.
Lider bunu açıq deyə bilməli və deməlidir. Lider açıq vədlər verməyi bacarmalıdır. Söhbət aydın, qəbul edilən, inam yaradan vədlərdən gedir. Bu mənada İlham Əliyevə alternativ olduğunu ilk olaraq liderlər özləri söyləməlidir. Lakin son dövrlərdə biz bunu kimdənsə açıq mətnlə eşidirikmi? Onlar niyə susurlar? Onların əvəzindən kim danışmalıdır? Bəlkə bu haqda susmaq daha doğru yoldur?

1242 dəfə baxılıb