“BOMBA” MƏMUR | Yeni Müsavat

	11 mart 2010


Onlayn ictimai-siyasi qəzet

Sevinc TELMANQIZI

“BOMBA” MƏMUR

Əslində bizim üçün o qədər də yeni məlumat sayılmazdı. Nəymiş? Məmurlar bizi sevmir, özümüzün həbsini, qəzetlərimizin bağlanmasını, cərimələnməsini istəyirmiş. Dediyim kimi, bu, bizim üçün Amerikanın yenidən kəşfi olmadı, sadəcə, təəssüratlarımız “Ruh” Jurnalistləri Müdafiə Komitəsinin keçirdiyi sorğu nəticəsində faktlar, rəqəmlərlə daha da möhkəmləndi. Bilməyənlərin nəzərinə çatdırım ki, sorğu zamanı rəyi soruşulan 500 respondentdən (bunlar dövlət idarələrində çalışanlardır-S.T) 67 faizi Cinayət Məcəlləsində jurnalistin yazısına görə azadlıqdan məhrum edilməsini nəzərdə tutan maddələrin mövcudluğunu təqdir edir. 31 faiz düşünür ki, Cinayət Məcəlləsinə jurnalistlərlə bağlı daha da sərtləşdirici əlavələr edilməlidir.

Onların böyük əksəriyyəti isə bu cəzanın azadlıqdan məhrum edilmə olmasını istəyir və sair və ilaxır.
Bu günə qədər jurnalistləri həbs etdirənlərin, onları məhkəməyə verənlərin siyahısını xatırlayanda bu nəticə gözlənilən idi. Adamlar açıq-aşkar jurnalistin başına oyun açırsa, bunu sorğu zamanı gizlədəsi deyildilər ki? Digər tərəfdən, bu nəticəni sadəlövhcəsinə “onlar bu cavabları verəndə reket jurnalistləri nəzərdə tuturlar” deyə şərh etməyin də tərəfdarı deyiləm. Ola bilər ki, məmurlar daha çox iki gündən bir “pul ver” deyib, qapılarını yağır edən həmin o üzdəniraqların əlindən cana yığılıblar. Amma burda da elementar məntiq var. Niyə reket gedib hansısa müxalifət partiyasının və ya nə bilim tum satanın qapısını yağır eləmir? Birincisi, xəzəl kimi pulun onlarda olmadığını bilir. İkincisi isə elementar “oğrudan-oğruya halaldır” prinsipi ilə işləyir. Ona görə də böyük oğrunun kiçik oğrunu tutdurmaq istəməsi bu məqamda qıcıq doğurur. Daha bir məntiq: reket olmaq pis şeydir, birinci bu işdən özün əl çək. Yanlış anlaşılmasın, reket jurnalistlərin cəzalandırılmasını hamıdan çox istəyənlərdən biri mənəm. Amma səbəbi kənara qoyub, nəticənin üzərinə döşənmək hesabına yox. Axı bu qəzetçiklər öz güclərinə qeydiyyatdan keçmir, ofislə, avadanlıqla təmin olunmur. Kimsə killer kimi ona yaşam haqqı tanıyır, sonra qısqırdır rəqiblərinin üstünə. O da bu görəvlə paralel öz “toçka”sını daha da inkişaf etdirir, bazar böyüyür və sair. Nəticədə balaca oğru böyük oğrunun ayaqlarına dolaşır. Sonuncu onun həbsini istəyir.
Dediyim kimi, ona görə də məmurların diş qıcadıqları kəslərin bir qayda “reket” olması ilə bağlı yayılan rəyi qəbul etmirəm. Bu ölkədə məmur deyilən kəslər - bunun böyüyü var, bir az ortancılı və lap balacası var - azad mətbuatı da sevmirlər. Doğrudur, hər gün bu qəzetləri alırlar. Hansının kabinetinə girsən, masasının altında “Respublika”ya, “Azərbaycan”a bürünmüş bir “Yeni Müsavat”, “Azadlıq” görərsən. Materialları, xüsusən köşələri gözlərinə təpərlər, özlərinə dəxli olmayan haqlı tənqidi yazılar canlarına yağ kimi yayılar. Amma vay o gündən ki, çomağın bir ucu onlara da dəysin. Onda təhqirin, hədə-qorxunun, məhkəmə iddiasının biri beş qəpikdən olur.
Bizim kifayət qədər yüksək vəzifədə çalışan bir qonşumuz vardı. Hər dəfə bizi görəndə deyirdi ki, bir azca dözün, sizə bizim idarə ilə bağlı elə “bomba” materiallar verəcəm ki. Bu anons təxminən bir ilə yaxın davam etdi və axırda qonşumuzun kreslosu bomba kimi başında partladı. Ondan sonra isə “keçmiş nazirin keçmiş müavininin” səs-sorağı kəsildi. Neyçün ki, içində o qədər “bomba” material olan idarənin əsas adamı bu barədə mətbuat nümayəndəsinə şikayətlənəcək həddə çatırsa, vəziyyət həqiqətən də faciəvi olur.
Özü də bunu təkcə məmur, vəzifəli şəxs etsə, adamı yandırmaz. Öz təcrübəmdə dəfələrlə rastlaşmışam. Yaxın qohum və ya tanışla görüşürsən, öz aləmində sensasiyalı açıqlama verərək, “bizim iş yerindəki rüşvətxorluq barədə sənə çoxlu material verəcəm, yazarsan qəzetdə, yandırarsan dədələrini” deyir. Baxmayaraq ki, elə faktlar barədə sən ilin 365 günü yazdığın halda, onlar qəzet oxumadıqları üçün öz dedikləri özlərinə sensasiya kimi görünür. Nəsə... Aradan bir müddət keçir, amma vəd olunan o faktlar sənə gəlib çıxmır. Sonradan məlum olur ki, “odlu-alovlu” bəyanatlar verdikləri ərəfədə ya vəzifələrinin artırılmasını, ya da o rüşvət bataqlığından onlara da nəsə pay düşəcəyini gözləyirmişlər. Gözləntilərinə qırmızı işıq yandırılsa, o “dədə yandıran” materialları verəcəklər. Anonim adıyla, təbii... Əks halda, o məşhur “əşşi, dünyanı biz düzəldəsi deyilik ki” tezisini təkrarlayıb öz relslərinə qayıdacaqlar....
Dediyim kimi, məmuru bu zehniyyətdə olan məmləkətin reket jurnalistinin olması da normaldır, onun normal jurnalisti “şeytan-xoxan” kimi görməsi də. Və düzü, bu rəydən qorxmağın da yeri yoxdur. Öz aramızdı, yel qayadan nə aparar?

581 dəfə baxılıb