GÖRÜNƏN KƏNDƏ... TURİST LAZIM DEYİL

	26 may 2012


Onlayn ictimai-siyasi qəzet

Sevinc TELMANQIZI

GÖRÜNƏN KƏNDƏ... TURİST LAZIM DEYİL

Gözümüz aydın, hökumət 2011-ci ili turizm ili elan etdi. Kim yaxındı, qaçıb, sərhədin qabağını kəssin. Neyçün ki, xaricilər də bu açıqlamanı gözləyirdilər. İndi axın-axın, mələşə-mələşə hamısı tökülüşəcəklər Azərbaycana. Bunları qarşılamaq var, qabaqlarına yemək qoymaq, yatacaq düzəltmək var... Var oğlu var. Hazırlaşmalı deyilik?

Doğurdan da ilin-günün bu vədəsində Azərbaycanda turizm ili elan etmək üçün Moşu demiş, optimist nəslin nümayəndəsi olmaq lazımdır. İl-gün deyəndə Qarabağ müharibəsi, 20 faiz işğal olunmuş ərazini, 1 milyon qaçqın... haqq-hesablarını demirəm. Hərçənd ki hökumət nümayəndələri dilbər guşələrimizə (bu dilbərlik söhbətinə qayıdacam-S.T) turist axınının olmamasını Qarabağ müharibəsinin ayağına yazırlar. Binəva Qarabağ da günah keçisi olub - camaat kasıb yaşayır, Qarabağ qaytarılsın, maaşlar artırılacaq. Ölkədə rüşvət tüğyan eləyir - başımız Qarabağ müharibəsinə qarışıb, müharibə bitsin, əncam çəkərik. İndi də turizm. Halbuki müharibə getməsinə gedir, amma Qarabağda yox, məmurların beynində. Söz azadlığını, insan hüquqlarını necə öldürüm, boğum, camaatın qanını necə içim... səviyyəsində həm də. Yazıq əcnəbi də açır notbukunu, girir internetə, görür ki, Azərbaycan adlı məmləkət başdan-ayağa çirkab içindədir. Bütün hesabatlarda, beynəlxalq reytinqlərdə adı axırdan birinci yerdədir. Oxuyan şəlaləsi, saysız köprüsü, keçidi, neft buruğu... var, amma insana insani münasibət yoxdur. Gedib orda neyləsin?
Təkcə bu olsa dərd yarıdır. Lap tutaq ki, hər şey güllük-gülüstanlıqdır, qurdla quzu birgə dolanır. Hökumət də camaatı başında gəzdirir. Adına turist bölgəsi deyilən yerlər bəyəm turist qəbul etməyə hazırdır? Qışda “şübhəli” təyinatlarla fəaliyyət göstərən bu məkanlar heç yaya da düz-əməlli hazırlaşmır. Turist gəlib, dağı-meşəni yeyəcək, orda çadır quracaq? Bir istirahət guşəsində bəzən 5 kottecə bir ayaqyolu, bir hamam prinsipi ilə “turizm”lə məşğul olanlar var. İçində hamamı-ayaqyolusu olan kottecləri isə - sanki bu, lüksmüş kimi - adama ceyran belində qiymətdə sırıyırlar.
Mətbəxdən, əyləncə variantlarından... isə heç danışmağa dəyməz. Orta səviyyəli turizm məkanlarında açıq bufet, İsveç stolu anlayışı demək olar ki, yoxdur. Menyu isə bəllidir - səhər yağ-bal, yumurta, günorta şorba, axşam qrecka-kotlet... Şişirtmirəm, aşağı-yuxarı nəsə fərq ola bilər, amma çeşidli menyudan, fərqli təamlardan danışmağa dəyməz. Olsa belə, bunun üçün əlavə pul ödəmək lazım gəlir ki, bu da üzü astarından baha başa gəlir.
Lap tutaq ki, turistlər gəldi. Gözəl təbiətimizə baxıb, Dədə Qorqud sayağı boy boylayıb, soy soyladı. Bunlarla bir dodaq tərpəşdirən lazım deyil? Axı bizim turizm obyektlərində nəinki ingilis, alman, fransız..., uzun illər ikinci dil sayılan rus dilində belə bilənlər tək-tükdür. Bunlara hansı dildə xidmət göstərəcək, istəklərini hansı dildə anlayıb, yerinə yetirəcəksiniz? Yoxsa millət olaraq ən sevdiyimiz metod - qışqıra-qışqıra Azərbaycan dilində danışmaqla əcnəbini “başa salmaq” cəhdi işə düşəcək? Camaatı özünüzə güldürməyin, siz Allah.
Reklam kimi olmasın, amma iki aya yaxındır, qəzetimizdə “Onunla Azərbaycan” adlı bir layihəyə müəlliflik edirəm. Oxumusuzsa, Azərbaycanda yaşayan əcnəbilərlə ölkəmiz barədə danışırıq bu rubrikada. Nələr danışırlar, ilahi. Hələ bunlar Bakını məcburən, iş yeri, çörək ağacı olaraq seçən adamlardır. Yəni, istəyərək gəlməyiblər. Bununla belə buradan pul qazanırlar, özü də yüksək məbləğdə. Amma sevmirlər də bu ölkəni. Adamlara öz dilimizdə öncə “hörmət” sözünü öyrətmişiksə, hansı sevgidən danışa bilərik? O ki qala, istəyərək, könüllü şəkildə ölkəmizi kiminsə seçməsini gözləyək...
Amma oliqarxlara aid turist bölgələrini də unutmayaq. Günü 90-100 manatdan başlayan, orta statistik azərbaycanlının gedə bilməyəcəyi yerləri inanmıram ki, hansısa turist tərcih edə. Baha təyyarə biletindən başlayın, yuxarıda sadaladığım bəzi səbəbləri də əlavə edin... Alınmır, yox alınmır....
Niyazi Mehdi demiş, söhbət təkcə ondan getmir ki, narazıyamsa, ağıllıyam. Məsələ həm də budur ki, görünən kəndə bələdçi lazım deyil. Bu potensialla, nə ili elan edirsiz, edin, olmayacaq. “Cənnət görmək istəyən Azərbaycana gəlsin” şeirini isə “şair, varlıqdan yaz, yoxluqdan yazma” prinsipi ilə, özü də Sovet dövründə Süleyman Rüstəm yazıb. Ona görə də keçərli sayılmaz...

921 dəfə baxılıb