İsveçrənin Valais kantonunda yerləşən Val d'Anniviers bölgəsində yaranmış nəhəng dağ çatı yerli hakimiyyət orqanlarını hərəkətə keçirib. Mütəxəssislər çatın getdikcə genişləndiyini və dağın bir hissəsinin çökmə riski yaratdığını bildirirlər. Bu səbəbdən ətraf yaşayış məntəqələri üçün fövqəladə vəziyyət və təxliyə planları hazırlanıb.
Musavat.com xəbər verir ki, geoloqların “Fios qırığı” adlandırdığı çatın uzunluğu artıq təxminən 250 metrə çatıb. Araşdırmalara görə, çat hər gün 2-4 millimetr genişlənir. Bölgədə təxminən 500 min kubmetr həcmində qeyri-sabit qaya və torpaq kütləsinin olduğu müəyyən edilib.
Mütəxəssislər ən pis ssenaridə dağın bir hissəsinin böyük sürüşmə ilə aşağı enə biləcəyini istisna etmirlər. Bununla belə, hazırkı qiymətləndirmələrə görə, birdəfəlik nəhəng çökmədən daha çox mərhələli qopmaların baş verməsi ehtimalı yüksəkdir. Son aylarda ərazidə əlavə çatların da yarandığı qeydə alınıb.
Riskin dəqiq qiymətləndirilməsi üçün ərazidə xüsusi müşahidə sistemi qurulub. Lazer skanerlər, ölçmə cihazları, kameralar və dronlar dağ yamacındakı hərəkətləri gecə-gündüz izləyir. Hər hansı sürətlənmə müşahidə edilərsə, xəbərdarlıq sistemləri dərhal işə düşəcək.
Alimlərin fikrincə, çatın yaranmasında 2018 və 2024-cü illərdə bölgədə baş vermiş güclü sel hadisələri mühüm rol oynayıb. Dağın ətəyindəki çay yatağının aşınması nəticəsində yamac tədricən hərəkət etməyə başlayıb və zamanla yüzlərlə metr uzunluğunda yarıq formalaşıb.
Rəsmilər bildirirlər ki, mümkün sürüşmə zamanı qaya kütləsi Navizence çayının qarşısını kəsə və bunun nəticəsində daşqın təhlükəsi yarana bilər. Bu səbəbdən yaxınlıqdakı Chippis kəndi üçün təxliyə planı hazırlanıb, mülki müdafiə mərkəzlərində isə sakinlərin yerləşdirilməsi üçün artıq yerlər ayrılıb.
