Tramp administrasiyası həm xarici, həm də daxili təhlükələr fonunda sanki daim “terror” vəziyyətində yaşayır.
Musavat.com xəbər verir ki, bu barədə CNN telekanalının analitiki Zaxari Vulf maraqlı yazı qələmə alıb. Həmin yazıdan mühüm məqamları təqdim edirik.
Bu ay Minneapolis şəhərində federal agentlər tərəfindən ayrı-ayrı hadisələr zamanı öldürülən Aleks Pretti və Rene Qud Daxili Təhlükəsizlik naziri Kristi Noem və Ağ Evin yüksək vəzifəli əməkdaşı Stiven Miller tərəfindən “daxili terrorçu” kimi təqdim edilib.
Lakin hər iki hadisənin videoyazıları administrasiyanın verdiyi izahları sual altına alıb.
Buna baxmayaraq, federal hakimiyyətin etirazları “daxili terrorizm” kimi görməsi Trampın ikinci prezidentlik dövrünün əsas xüsusiyyətlərindən birinə çevrilib.
Bu il Portlend şəhərində çəkilmiş başqa bir videoda maskalı agent müşahidəçiyə belə deyir:
“Bizim balaca bir bazamız var və sən artıq daxili terrorçu hesab edilirsən.”
Daxili Təhlükəsizlik Nazirliyi (DHS) CNN-ə açıqlamasında bunu təkzib edib:
“DHS tərəfindən idarə olunan belə bir terrorçu bazası yoxdur.”
Bu isə başqa sual doğurur: Bəlkə belə bir baza başqa qurum tərəfindən aparılır?
“Radikal sol terrorizmi” anlayışı
“Terrorizm” ifadəsi bir qədər fərqli formada işlədilsə də, mesaj eyni qalıb.
Keçən ilin sentyabrında Tramp Portlendə federal qüvvələr göndərəcəyini elan edərkən Ağ Ev bəyanatında bu məqsədlə “zorakı radikal sol terrorizmi əzmək” ifadəsini işlətmişdi.
Bu addım yeni etirazlara səbəb olmuş, lakin məhkəmələr Milli Qvardiyanın yerləşdirilməsini rədd etmişdi.
Tesla hücumları və “terrorçu” damğası
Tramp dövrünün əvvəlində Tesla avtomobil salonlarına hücum edən vandallar da administrasiya tərəfindən “daxili terrorçu” adlandırılmışdı.
Bu halların heç birində təşkilatlanmış şəbəkəyə dair sübut təqdim edilməmişdi.
“Narko-terrorçular” və xarici siyasət
Ağ Ev “terror” anlayışını xarici siyasətdə də geniş tətbiq edir.
Narkotik daşıdığı iddia edilən qayıqlar “narko-terrorçularla mübarizə” adı altında məhv edilir. Bu əməliyyatlarda insanların məhkəməsiz öldürülməsi bir çox ekspert tərəfindən qanunsuz sayılır.
Keçmiş Venesuela prezidenti Nikolas Maduro ABŞ xüsusi qüvvələri tərəfindən saxlanılaraq ABŞ-a gətirilib. Dövlət Departamenti onu narkokartellərlə əməkdaşlıqda ittiham edib və başına 50 milyon dollar mükafat qoymuşdu.
Paradoksal olaraq, ABŞ indi Maduroya yaxın fiqurlarla əməkdaşlıq edir.
“Terrorçu” sözünün inflyasiyası
Nyu-Cersi senatoru Kori Buker bildirib ki, administrasiya bu termini həddindən artıq istifadə etməklə etibarlılığını itirir:
“Mən bu administrasiyanın ‘terrorçu’ anlayışına etibar etmirəm. Dinc etiraz edən vətəndaşları belə adlandırırlar.”
Termin dəyərdən düşür
CNN-in təhlükəsizlik eksperti Jülyet Kayyemin fikrincə: “Ağ Ev bu termini özlərini tənqid edən hər kəsə şamil edir.”
ABŞ qanunvericiliyində terrorizm anlayışı insanların həyatına təhlükə yaratmaq və cəmiyyəti qorxutmaq məqsədi daşıyan zorakı hərəkətləri əhatə edir.
Lakin Kayyemə görə, bu anlayış həm də siyasi və sosial məna daşıyır:
“Bu söz hansısa fəaliyyəti qeyri-legitim və əxlaqsız kimi təqdim edir. Biz onu həqiqi terrorçular üçün saxlamalıyıq.”
Əgər hökumətlə razılaşmayan hər kəs “terrorçu” elan edilirsə, bu, Konstitusiyanın söz və toplaşma azadlığına ziddir.
ABŞ-da real təhlükələr də var
Minnesota ştatında parlament sədri Melissa Hortman və həyat yoldaşı ötən il silahlı hücumda öldürülüb. Utahda fəal Çarli Kirk qətlə yetirilib. Bu hadisələr siyasi zorakılığın artdığını göstərir.
Konqres üzvü İlhan Omar da yaxın vaxtlarda hücuma məruz qalıb.
O, federal miqrasiya agentlərinin davranışını “terror yaradan taktika” adlandırıb.
Siyasi mübahisə zorakılığa çevrilir
Kayyem xəbərdarlıq edir:
“Bu dövrün mirası odur ki, zorakılıq siyasi mübahisənin davamına çevrilir.”
Bunu ictimai görüşlərdə yaranan gərgin mübahisələrdə də görmək mümkündür.
CNN-in analitik yazısına görə, Tramp administrasiyası “terrorçu” anlayışını həddindən artıq geniş tətbiq etməklə onun hüquqi və mənəvi məzmununu zəiflədir.
Bu yanaşma həm ABŞ-da siyasi gərginliyi artırır, həm də demokratik institutlara etimadı sarsıdır.
Musavat.com
