Kanadada yerləşən qızıl mədənində milyardlarla il yaşı olan süxurlardan sızan təbii hidrogen qazı alimlər tərəfindən ilk dəfə uzunmüddətli müşahidələrlə qeydə alınıb. Tədqiqatçılar bildirirlər ki, bu qaz heç bir istehsal prosesi tələb etmədən enerji mənbəyi kimi istifadə oluna bilər.
Musavat.com xəbər verir ki, Kanadanın Ontario əyalətinin Timmins şəhərində fəaliyyət göstərən qızıl mədənində aparılan araşdırma Toronto və Ottava universitetlərinin alimləri tərəfindən həyata keçirilib. Tədqiqatın nəticələri 18 may 2026-cı ildə elmi jurnal olan PNAS-da dərc olunub. Araşdırma qitə süxurlarından uzun illər ərzində böyük həcmdə təbii hidrogen ayrıldığını birbaşa ölçmələrlə təsdiqləyən ilk iş kimi qiymətləndirilir.
Mədəndə yerləşən təxminən 15 min qazma quyusunun hər birindən ildə orta hesabla 8 kiloqram hidrogen qazı ayrıldığı müəyyən edilib. Hesablamalara görə, ərazidən hər il 140 tondan çox hidrogen çıxır. Bu həcmdə enerji təxminən 4,7 milyon kilovat-saat elektrik enerjisinə bərabərdir və 400-dən çox evin bir illik enerji ehtiyacını qarşılaya bilər.
Alimlər bu qazı “ağ hidrogen” adlandırırlar. Digər hidrogen növlərindən fərqli olaraq, onun əldə olunması üçün əlavə sənaye prosesi və ya yüksək enerji sərfiyyatı tələb olunmur. Bu səbəbdən təbii hidrogen gələcəyin ən perspektivli təmiz enerji mənbələrindən biri hesab edilir.
Mütəxəssislərin fikrincə, əgər dünyanın müxtəlif bölgələrində oxşar ehtiyatlar aşkar edilərsə, bu kəşf enerji sektorunda əsl inqilaba səbəb ola bilər. Təbii hidrogen həm karbon emissiyalarının azaldılmasına, həm də daha ucuz enerji istehsalına imkan yarada bilər.
Araşdırma hələ ilkin mərhələdə olsa da, alimlər yerin dərinliklərində gizlənən bu təbii enerji ehtiyatlarının gələcəkdə neft və təbii qaza alternativ ola biləcəyini düşünürlər.
Musavat.com
