ABŞ-İsrail–İran qarşıdurması gözlənilməz istiqamətdə genişlənir – artıq təhsil ocaqları da zərbələrin mərkəzinə düşür.
Musavat.com xəbər verir ki, bu barədə CNN-in analitik materialında diqqətçəkən faktlar təqdim olunub.
İranın Elm Nazirliyinin məlumatına görə, müharibə başlayandan bəri ölkədə ən azı 21 universitet zərər görüb. Tehran bu hücumları yalnız hərbi deyil, həm də elmi və mədəni potensialın zəiflədilməsinə yönəlmiş addım kimi qiymətləndirir.
CNN tərəfindən geolokasiya edilən görüntülər Tehranda yerləşən İran Elm və Texnologiya Universitetinin ciddi dağıntılara məruz qaldığını göstərir. Videolarda tədqiqat mərkəzinin tamamilə dağıldığı, ətraf binalarda isə yanğın və dağıntıların olduğu açıq görünür.
1929-cu ildə əsası qoyulan bu universitet uzun illər ərzində İranın mühəndis və texniki kadrlarının hazırlanmasında əsas rol oynayıb. Universitet rəhbərliyi hücumları beynəlxalq hüququn pozulması kimi qiymətləndirib və bildirib ki, bu cür obyektlər mülki infrastruktur hesab olunur.
Oksford Universitetinin professoru Canina Dill də bu mövqeyi təsdiqləyərək qeyd edir ki, universitetlər yalnız hərbi məqsədlər üçün istifadə olunarsa, legitim hədəf sayıla bilər, əks halda onların vurulması müharibə cinayəti kimi qiymətləndirilə bilər.
İsrail isə bəzi universitetlərin, o cümlədən İran İslam İnqilabı Keşikçiləri Korpusu ilə əlaqəli İmam Hüseyn Universitetinin hərbi proqramlarda istifadə edildiyini iddia edir. İsrailin baş naziri Benyamin Netanyahu hücumların İranın nüvə proqramını zəiflətməyə yönəldiyini bildirib. Lakin İran tərəfi bu yanaşmanı rədd edir.
Tehran Universitetinin nümayəndəsi Manuçehr Moradi bildirib ki, universitetlər “fikrin və dialoqun məkanıdır” və onların hədəfə alınması milli inkişafın əsaslarına zərbə vurur.
Müharibənin bu istiqamətdə genişlənməsi regiondan kənara da təsir göstərir. İranın cavab olaraq Yaxın Şərqdə ABŞ və İsraillə əlaqəli universitetləri hədəf ala biləcəyi ilə bağlı bəyanatları ciddi qəbul edilir. Bu səbəbdən Beyrut Amerika Universiteti, eləcə də digər ali təhsil müəssisələri dərsləri onlayn formata keçirib.
Qətərdə isə münaqişənin ilk günündən bütün təhsil müəssisələrinin distant rejimə keçməsi barədə qərar verilib. ABŞ universitetləri ilə əlaqəli kampuslar hələ də yalnız onlayn fəaliyyət göstərir.
Ekspert Dina Esfandiyari hesab edir ki, universitetlərin hədəfə alınması münaqişənin miqyasının genişləndiyini və tərəflərin məqsədlərinin fərqləndiyini göstərir. Onun fikrincə, İsrail daha çox destabilizasiya və siyasi dəyişiklik hədəfləyir.
Beləliklə, müasir müharibə yalnız hərbi bazalar və infrastrukturla məhdudlaşmır. Elm, təhsil və intellektual məkan da döyüş meydanına çevrilir – və bu, münaqişənin yeni, daha təhlükəli mərhələyə keçdiyini göstərir.
Musavat.com
